Verklaring van achternamen U

U.

Ubacht, Ubachs, Ubaghs, Ubas, Uebags, Uebachs. Plaatsnaam Ubach, Nederlands-Limburg, Ubach-Palenberg in Duitsland.

Ubbelohde. Duitse plaatsnaam Ubbelohe. Lohe, van Moddenhoogduits loch: bos, lo. Ubbenlo bij Osnabruck.

Ubels, Ubbels, Obels, Hubel. Vadersnaam op basis van de voornaam Ubel, verbogen met een -s (< Ubelszoon). De voornaam Ubel kan evenals Ubbel of Oebele beschouwd worden als een variant van Hubold, een tweestammige Germaanse naam die samengesteld is uit hug '(denkende) geest, verstand' en bold/bald = 'dapper, moedig' en derhalve de wens tot uitdrukking bracht dat de genaamde dapper door het gebruik van zijn verstand zou zijn. Te meer daar we deze naamvorm vooral in het noordoosten van het land aantreffen, kan de voornaam Ubel ook gezien worden als een vleivorm van de Friese voornaam Obe/Ube, die enerzijds wel met de diernaam wolf in verband wordt gebracht - vergelijk de Scandinavische naam Ubbe < Ulf (wolf) -, maar daarnaast uit andere Germaanse namen kan worden verklaard, zoals uit Odbrecht/Odbert - od = 'erfgoed', bert = 'stralend, schitterend' - of uit Hu(ge)bert, waarmee we weer terug zijn bij het bestanddeel hug = 'geest'.

Uberland. Spelling voor Huberland.

Uberschlag, Ueberschlag: Beroepsnaam van een molenaar met een bovenslagse molen.

Übersfeld, Uebersfeld: Duitse pendant van Overtvelt.

Ubink, Ubbink, Ubbing, Ubbinga, Ubbinge, Ubing, Ubinga, Ubinge, Ubben, Ubbema, Ubbena, Ubbens, Ubbes. Vadersnaam uit de voornaam Ube/ Ub(b)o. De namen op -ink zijn in principe Saksisch, op -ing Fries. Maar -ing(e/a)/ink/.. zijn gewoon vadersnaam uitgangen. De uitgangen lopen regionaal meestal door mekaar en er zijn nog heel wat andere varianten.

Udemans, Umans. Vaders-, moederanssm. Afleiding van Germanse voornaam Odo, Udo / Oda, Uda.

Uden, van: Plaatsnaam Uden (Noord-Brabant).

Udo: Vadersnaam. Germaanse voornaam Udo, Odo.

Ueberdinck. Nederduitse tegenhanger van Overdijk.

Ueberhorst. Naar de woonplaats over, voorbij een horst.

Ueckermann. Duitse familienaam Ückermann, van riviernaam Ücker, zijrivier van de Haff (Pommeren).

Ufkes: Vadersnaam. Friese voornaam Ufke, verkleinvorm van Uffe, Offe, van Uffo, Off, bakervorm van een wolf-naam, zoals Wolfhard, of uit Otfrid.

Ugalde, Ugarte: Baskische familienaam: bij het water / aan een samenvloeiing van twee wateren.

Ugille. Moedersnaam. Germaanse voornaam aud-gîsl 'geschenk-gijzelaar': Ogisla; of vadersnaam Odgisilus. Of Osille, van Latijnse heiligennaam Auxilia?

Uhlemann, Uhlmann, Ullman, Ullmann, Ulmann, Uijleman: Vadersnaam. Afleiding van Germaanse voornaam Ulrich.

Uhlig. Vadersnaam. Korte vorm van Uhrich.

Uhr. Vadersnaam. Korte vorm van Ulrich.

Uiling, Ulens, Uilsma, en in Oost-Friesland Uhlen; oud Germaanse voornaam Ulo, Uulke, Uultje, Uilke, Ulco, Uiltje, Uultsen in Friesland. Uilsmahorn is een buurt by Tonnaart (Ternaard) in Friesland, Ulbargen een dorp bij Aurich in Oost-Friesland, Uhlebüll een gehucht by Niebüll in Noord-Friesland, Uhlentrup (dat is Ulendorp) een dorp bij Beckum in Munsterland, Uhlingen een dorp by Lauenburg (Cöslin) in Pommeren, en Ulgeweer (Ulingaweer) een sate te Larrelt in Oost-Friesland.

Ulrich, Uhrig, Urich. Vadersnaam. Variant van Ulrich.

Uhryn, Uhring, Urijn, Ureyn, Uuring. Vadersnaam. Afleiding van Uhrich, Ulrich.

Uil, Uijl, den Uyl. 1. Bijnaam naar de roofvogel, de uil. Voor een wijze of dwaze? Naar de grote ogen?

Uitbergen, van, van Uytbergen, van Wtberghe: Plaatsnaam Uitbergen (Oost-Vlaanderen).

Uitdenbroeck, Uitdebroeks, Uitdebroekckx, Uitdenbroeck, Uittebroeck, Uytdebroecks, Uytdebroeks, Uytdebroeck, Uijtdebroeks, Uytdebrouck, Uytdenbroeck, Uytdenbroek, Uytenbroekck, Uytenbroek, Uyttebrock, Huijtebroeck, Huytenbroeck, Huytebroeck, Uittenbroek, Uittenbroeckx, Uittenbroeck, Uittenbrock, van Uytenbroeck, Ytebrouck. Familienaam die op de herkomst verwijst: uit het Broekland (natte, moerassige land). Vergelijk Van den Broek.

Uitdenhouwen, (van), Uytdenhouwen,-Uytdemhouwer, Uijtdenhouwen, Uyttenhouwen, Uytenhouwen: Plaatsnaam De Houw. Zie Van den Hauwe.

Uitdenhove, Uittenhove, Uittenhoven, Uytdenhoven, Uytdenhove, Wuytdenhoven, Uyttenhove, Uyttenhoven, Uytenhove, Uytenhove, Uijttenhove, Uijthof, Huytenhoven, Huytenhove, Uytdenhoef, Uytdenhoeven, Uytdenhouven, Uyttenhoef, Uitterhoeve, Uyttterhoeve, Uytterhoeven, Uyterhoeve, Uyterhoeven, Uijtterhoeven, Uytroeven, Uytroever, Uitdenhouwen. Familienaam uit de verspreide plaatsnaam Ten Hove en Ter Hoeve(n).

Uitdewelligen, Uitdewilligen, Uitdewilligen, Uytdenwilligen, Uytdewilligen, Uytdewillegen, Uytdewilligen, Uytdewilgen, Witterwulghe, Wttrwulghe, Witterwulghe, Utterwulghe. Familienaam uit de plaatsnaam Wilgen: plaats waar veel wilgen groeien. Zie ook van der Willigen. W(i)tter is te lezen als uutter, uiter.

Uiterhaegen, Uitterhaegen, Uijtterhaegen, Uytterhaegen, Uyterhaegen, Uytterhaeghen, Uytterhaeghe, Uytterhaegher, Uyttrage, Uijtdehaag. Naam uit de plaatsnaam Ter Hage. Zie Van der Hage. Met name Uijtdehaag kan uit Den Haag (Zuid-Holland) stammen.

Uiterelst. Verdwenen familienaam uit de plaatsnaam Elst. Mogelijk geëvolueerd naar Elst (van der). Zie daar verder.

Uiterhoeve, Uiterhoeven, Uitterhoeve, Uijtterhoeven: Verspreide plaatsnaam ter Hoeve(n).

Uitterlinden, Uiterlinden, Uytterlinde: Plaatsnaam ter Linde(n). Vergelijk Van der Linden.

Uiterschout, Uitterschout, Uytterschot, Uytterschoot, Utterschout, Uytterschaut, Uijterschout, Uijtenschout: Plaatsnaam Schout, Schot/ Schoot, van Germaans skaldu ‘lis. Zie verder bij Van de Schoot’.

Uiterwijk, Uijterwijk, Uyterwijk, Uitterwijk, Uterwijk. Plaatsnaam.

Uittenboogaard, Uittenbogerd: Uit de Bogaard/Boomgaard.

Uitvange, van, van Uitfange, van Uytvange, van Uytvange, van Uijtvanck, van Uytvanck, van Uytfanghe, van Uytfange, van Uytfangen, van Uytfanck, van Uytfonck. Familienaam uit de plaatsnaam Uitvang: oorspronkelijk deel van de algemene niet ontgonnen gronden, later deel van een straat voor een erf, nieuw gewonnen land.

Ujkani, Ujkan, Uskan. Naam van Albanese/Turkse origine. Wellicht vadersnaam uit de voornaam Uskan.

Ulbricht, Ulbrich, Ulbrick: Vadersnaam. Germaanse voornaam Odalbrecht. Duitse equivalent van Olbrecht 1.

Ulburghs. Moedersnaam. Germaanse voornaam Othalburg: Olburgis.

Ulden, van. Plaatsnaam Oelde, Noordrijn-Westfalen.

Ulenaers, Ulenars. Middenhoogduits ûlner, van Latijn olla: pot. Beroepsnaam van de pottenbakker.

Ulens, Ullens, Hulens, Uylings: Vadersnam. Germaanse voornaam met als eerste lid ôthala 'vaderlijk erfgoed', zoals Odalrik: Othelricus = Uthelricus of Ulboldus, Othelbertus = Uthelbertus.

Ulehake. Dubbele vadersnaam uit Oele en Hake.

Ulenaers, Ulenars. Naam uit het Middelhoogduitse ûlner: pot. Beroepsnaam van de pottenbakker.

Ullrich: Vadersnaam. Duitse variant van de Germaanse voornaam ôthal-rîk ‘bezit-heerser’.

Ulfelt. Ulfeld is de naam van een Deens adellijk geslacht, bekend sinds de 12de eeuw.

Ulft, van. Plaatsnaam Ulft, bij Gendringen, Gelderland.

Ulian, Uliana, Ulliana. Moedersnaam. Latijnse heiligennaam Juliana.

Ullenboom. Plaatsnaam Uilenboom. Vergelijk Nederduits Uhlenhorst, Uhlenbach, Uhlendal, Uhelsiepen, waarin Uhl meestal moerassige grond betekent.

Ulmer, Hulmer. Afkomstig van Ulm, Duitsland.

Ulrix, Ulric, Ullrick, Ulrick, Uuldriks, Ulrichs, Ulrich, Ulrichts, Ullrich, Ulrichsen, Ulreich, Ulrici, Oelerich. Vadersnaam uit de Germaanse voornaam ôthal-rîk 'bezit-heerser': Uthelricus, Othelricus.

Ultee, Ulteé: Misschien van Frans Huletet, verkleinvorm van Hulet, verkleinvorm op –let van Hue, van Hugo. Meertens noemt ook de variant Oltee.

Ulzhöfer. Duitse plaatsnaam Ilshofen.

Umbrain. Warschijnlijk metathesis van Urbain.

Umbrei. Door assimilatie van Duitse familienaam Unbereit: ongereed. Vergelijk Ongereet.

Ummels, Ummelen, Uemmels, Hummels, Emmels. Moeders-, vadersnaam, van Umme, bakernaam Ummo, van Otmaar, Omaar.

Unden. Vadersnaam. Variant van Duits Unnen (d-epenthesis), Onnen, van Friese voornaam Onno.

Underberg, Unterberg: Die onder aan de berg woont, aan de voet van de berg.

Undorf. Reïnterpretatie van Duitse familienaam Undurft, bijnaam voor wie geen behoeftes heeft.

Uneken, Unike, Uiniken, Uncken, Unkes, Uneken, Uienk, Unk: Vadersnaam. Verkleinvorm van de Friese voornaam Une, Unne, Oene, Onne, Onno.

Unen, van Oenen, Uunen. Plaatsnaam, vadersnaam. Oudgermaans ananan *ōne ‘(ik/hij/zij) ademde, leefde, was bezield’, het voltooid deelwoord ananaz ‘geademd, geleefd, bezield’. Het zou in het hedendaags Nederlands anen, oen, geanen luiden, dus met een verbuiging zoals dragen, droeg, gedragen. (Het toevoegen van ge- aan het voltooid deelwoord is een latere, Westgermaanse ontwikkeling.) Van *anaz en *ōniz was de zwakke verbuiging anō en *ōnō, beide ‘(de) ademende, levende, bezielde’. Hiervan komen waarschijnlijk de Friese namen Ane (nevenvorm Anne) en Oene. Aardig wat Germaanse namen zijn dergelijke zwakke verbuigingen van bijvoeglijke naamwoorden. Vergelijk de Friese namen Ake (nevenvorm Akke) en Oeke, beide ‘leidende, voorname’, bij het werkwoord akanan (*ōke, *akanaz) ‘leiden, drijven’. Uit; https://taaldacht.nl/2014/06/05/oen/

Ungar, Ungaro, Ungerer, Unger: Volksnaam van de Hongaar, in het Duits ook vaak scheldwoord voor een ongemanierde.

Ungerhofer. Plaatsnaam Ungerhof; Hongaarse hof.

Unink, van: Misschien Plaatsnaam Udink, Udingin, Tubbergen, Delden, Goor, Overijssel.

Uninge, Uninga, Unia, oude Germaanse voornaam Une, Oene.

Unglik. Nederduitse variant van Duits Ungleich, Middenhoogduits ungelîch: onrechtvaardig, oneerlijk. Bijnaam.

Ungricht. Duitse familienaam Ungericht: ongerechtigheid, misdaad. Ook bijnaam voor iemand met warrig haar.

Unique. Reïnterpretatie van Hanique; zie Hannick.

Unissons. Reïnterpretatie van Anisson; zie Hanson.

Unkel: Plaatsnaam (Rijnland-Palts).

Unmuth, Umut: Duitse bijnaam. Middenhoogduits unmuoc: mismoedigheid, ergernis, wrevel.

Unsen. Plaatsnaam Unsen, van Unnenhusen (Hameln).

Unteregge. Plaatsnaam Uteregge, Beieren.

Unterman, Untärman: Duits Untermann, die 'unten', beneden woont.

Unverricht. Duitse bijnaam; slordig.

Urbach. Verspreide Duitse plaatsnaam. Zie ook Orbach.

Urban, Urbain, Urbaing, Urbin, Urbing, Urbini, Urbany, Urbani, Urbiack, Urbiak, Urbio, Urbiowicz, Urbiski, Urbzick, Orban, Orband, Orbant, Orbans, Oorenbant, Horban, Horenbant, Hoorebant, Orbaen, Orbon, Orbons, Oirbons, Hurbain, Hurbin, Vrban. Vadersnaam uit de Latijnse heiligennaam Urbanus; van de stad; (Rome), beschaafd. Urbain vooral in Henegouwen, Orban vooral in Luik. In één Brugs gezin kwamen de namen als volgt voor: 1722 Horban, 1731 Oorbant, 1733 Hoorbant, 1739 Horebandt.

Urbanowicz: Vadersnaam. Slavische afleiding van de heiligennaam Urbanus.

Ureel, Oreel: Hureel, van Frans Hurel, verkleinvorm van Oudfrans hur ‘borstelig haar, stekelhaar’. Bijnaam voor iemand met borstelig haar.

Urfels. Wellicht plaatsnaam Urfeld in Wesseling (Noordrijn-Westfalen).

Uriot. Vadersnaam. Afleiding van Ury, variant van Oury.

Urk, van: Plaatsnaam Urk (Noord-Holland).

Urlich, Urlichs, Urlik: Vadersnaam. Metathesis van Ulrich/Ulrik.

Urlings, Eurlings, Uurlings, Uerlings. Vadersnaam uit een Limburgse knuffelvorm van Germaanse voornaam Ulrik (othal-rik). Zie Ulrix.

Urmetz, Urmetzer. Plaatsnaam Urmitz, Rijnland-Palts.

Urquizu. Baskische plaatsnaam.

Urschel. Moedersnaam. Opperduitse vorm voor Ursel=Ursula.

Ursel, van, van Usel, van Ussel, van Hussel, d'Ursel, Durselen: 1. Plaatsnaam Ursel (Oost-Vlaanderen). 2. Plaatsnaam Ten Ursele in Zaventem (Vlaams-Brabant). 3. Plaatsnaam Ten Ursene in Londerzeel (Vlaams-Brabant). De adellijke familie d'Ursel stamt van dit Ursene. 4. Een enkele keer vondelingnaam. In de 18de eeuw werd een vondeling gevonden bij het klooster van Sint-Ursula in Lv. en daarom Van Ursel genoemd.

Ursem, van. Plaatsnaam Ursem. Noord-Holland.

Ursic, Ursich. Plaatsnaam Ürzig(Rijnland-Palts).

Ursmer. Vadersnaam. Hybridische voornaam, Latijn Ursus 'beer' –Germaanse voornaam mer 'beroemd': Ursmarus.

Urso, Ursi, Urzi. Italiaanse orso; beer. Bijnaam.

Urtnel. Alle Urmels stammen van Michaël Urmel, die op 7 mei 1859 in Cent te vondeling gelegd werd.

Usé, Usez. Naam afgeleid uit Huset, dit uit de Germaanse voornaam Huso. Vergelijk Uzé.

Useldinger, Uselding: Duitse plaatsnaam Useldingen.

Userstam. Gerond van IJzerstam, beroepsnaam voor een smid. Vergelijk Duits Eisensteck, Eisenstuck.

Useweels, Usewils, Usewiels, Usuwiel: Misschien de plaatsnaam Oosterweel (Antwerpen): 1210 Otserwele, 1225 Oucerwela.

Usterud. Noorse familienaam, naar boerderijnaam.

Uten, Utens, Ueten. 1. Zie Uydens. 2. Moedersnaam uit Juten. Dit betekent zoveel als "juffrouw" = Brabants uffra, Justaes = Ustaes.

Utrecht, van, van Uitrecht, van Uyttrecht, van Uytrecht, Vanuytrecht, van Uijtrecht. Familienaam uit de plaatsnaam Utrecht (Utrecht).

Uvergoels. Verhaspeling van Ivergneau?

Uvyls, Uvijls: Variant van Uvyns? Zie Ovyn.

Uwents. Vadersnaam Uwens, wellicht van Udens (met glijder w als hiaatvulling na d-syncope); vergelijk Uydens.

Uxem, van, van Exem, van Uxeem: Plaatsnaam Uksem (Uxem, Frans-Vlaanderen).

Uydens, Uijdens, Uijens, Uten, Utens. Vadersnaam uit het Middelnederlandse Udin, dit is een knuffelvorm van de Germaanse voornaam Udo, variant van Odo.

Uyl, den. te Nuyl. Bijnaam naar de roofvogel, de uil. Voor een wijze of dwaze? Naar de grote ogen? 2. Huisnaam.

Uylebroeck, Uyllenbroeck, Uylenbroeck, Uijlenbroek, Uijlenbroeck, Uylenbroek, Uylembrouck, Uilenbroek, (van) Huylenbroeck, Huylenbroek, Huylebroeck, Huylebroek, (van) Huylenbrouck, Huijlenbroeck, Huylenbrouck, Huylenbrock, Huylembroeck, Huylembrouck, Huylembrouch, Hullebroeck, Hullebroek, Hullebrouck, Uhlenbruck, Uhlenbroek, Uhlenbrock. 1. Familienaam uit de plaatsnaam Uilenbroek (natte moerassige plaats of uilen-moeras) in Vlierzele (Oost-Vlaanderen), Vlamertinge en Wingene (West-Vlaanderen). 2. Familienaam uit de plaatsnaam Hollebroek, Hoolbroek in Wingene, Pittem, Rumbeke en Ardooie. Uhl, Ohl in Uhlenbrock als natte, moerassige plaats. Ook plaatsnaam Hullenbroek in Herdersem, St.-Maria-Lierde, Vlierzele (Oost-Vlaanderen). Waarschijnlijk is de naam vaak niet te onderscheiden van Hollebroek (zie Van Heulebroeck), blijkens 1398 Daneel van Ulembrouc, Pittem, aangezien de plaatsnaam Hollebroek in de twee buurdorpen Pittem en Wingene voorkomt.

Uymeersch, van. Plaatsnaam Uitmeers: een uitwaarts liggende meers, beemd.

Uijt: Vadersnaam. uit Wuit = Wout(er).

Uythem, van, Uytem, van. Plaatsnaam Uythem in Betekom (Vlaams-Brabant).

Uijt de Haag: Uit Den Haag (Zuid-Holland). Maar een andere plaatsnaam Haag kan ook.

Uijtdenhouwen: Plaatsnaam De Houw. Zie van (den) Hauwe.

Uijtdraegers: Beroepsnaam. Middelnederlands utedrager ‘uitdrager, opkoper’.

Uyttendael, Uyttendaele, Uytendael, Uytendaele, Uytendael, Uijttendaele, Uittendaele, (van) Wietendaele, Wittendal, Wittendaele, Wyttendaele: Variant van van den Dale, met voorzetsel uit.

Uytterelst, Uyterelst, Uyttrelst, Uythreist, Uijthrelst: Uit der Elst. Plaatsnaam Ter Elst: elzenbos. Zie Van der Elst.

Uytersprot, Uyttersprot, Uijttersprot, Uyttenstrot, Uyttestrot, Uyttersport, Wittesprote, Witesprote, Witesprost, Uysterpruys, Uystepruyst, Uystpruyst, Uyttersprock, Uyttersproot, Uytterstrot, Heutterspreute, Heusterspreute, Heusterpreute. Familienaam uit de plaatsnaam Sporkt in Moorsel (Vlaams-Brabant) of Spurt in Hamme (Oost-Vlaanderen). Sprokt in St.-Maria-Lierde (Oost-Vlaanderen).

Uytborck. De famille zou van Deense herkomst zijn. Maar er is geen duidelijk plaatsnaam in Denemarken, wel Ôdeborg in Zweden.

Uytdenbosch. Uit Den Bosch (Noord-Brabant) of variant van Van den Bos(ch).

Uytdraegers, Uytdragers. Beroepsnaam. middenenderlands utedrager: uitdrager, opkoper.

Uytganck, van. Reïnterpretatie van Van Uytfanck.

Uythethofken. Plaatsnaam Hofken, afleiding van Hof.

Uytkafkot. Plaatsnaam Kafkot: hok waar kaf opgeborgen wordt.

Uytsel, van, van Uijtsel, van Utsel, van Nuytsel, van Oytsel, van Ouytsel. Familienaam uit de plaatsnaam Uitschool in Oevel (Westerlo, Antwerpen).

Uytsluyt, Uijtsluijt: Familienaam in Henegouwen. Waarschijnlijk verhaspeling van Uystpruyst.

Uytweg. Verspreide plaatsnaam; Uitweg.

Uzeel. Franse familienaam en plaatsnaam Uzel (Côtes-du-Nord, Gard).