Hr Ms K XVII

De Hr.Ms. K XVII was een Nederlandse onderzeeboot van de K XIV-klasse. De K XVII werd gebouwd door de Rotterdamse scheepswerf Wilton-Fijenoord. Net als alle andere K onderzeeboten werd de K XVII door het Nederlandse ministerie van Koloniën als patrouilleschip voor Nederlands-Indië aangeschaft.

Op 7 januari 1935 vertrok de K XVII samen met de K XVI vanuit Den Helder naar Nederlands-Indië waar ze op 26 maart 1935 arriveerden in Padang. Tijdens de tocht deden de onderzeeboten de volgende havens aan: Lissabon, Napels, Alexandrië, Aden en Colombo. Tijdens de vlootschouw op 6 september 1938 ter ere van het veertigjarige regeringsjubileum van koningin Wilhelmina was de K XVII een van de zes onderzeeboten die deelnamen aan deze vlootschouw.

Op de thuisreis naar de vlootbasis in Singapore, nabij Tioman in de Zuid-Chinese Zee, onder commando van de luitenant-ter-zee der eerste klasse Henri C. Besançon, zou de boot in een pas gelegd Japans mijnenveld zijn gelopen. De K XVII die zijn laatste contact met de thuisbasis nog op 19 december had, verging met haar gehele bemanning van 38 koppen. Een van de vermiste bemanningsleden was de 28-jarige Luitenant-ter-zee 2e klasse Gerhard Kruys, telg van een bekende marinefamilie.


Volgens sir Christopher Creighton, een oud-officier van de Britse geheime dienst (sectie MI5) is de boot echter door hem opgeblazen om ontdekking van de Japanse aanval op Pearl Harbor te voorkomen.De K XVII zou op 7 december 1941 een vloot van Japanse oorlogsschepen hebben ontdekt, die een zigzagkoers volgde. Gezagvoerder Besançon constateerde volgens Creighton terecht dat deze koers in rechte lijn 88 graden bedroeg en de oorlogsvloot naar Hawaï en Pearl Harbor zou voeren, achthonderd zeemijl verderop.

In de avond van 7 december 1941 is de K XVII met man en muis in de Stille Oceaan vergaan ten gevolge van sabotage door de Britse geheime dienst, zo verklaarde Creighton. Dit nieuws moest doelbewust achtergehouden worden, om er zeker van te zijn dat de Amerikanen bij de wereldoorlog betrokken werden. Men achtte het van essentieel belang dat de Nederlanders dit geheim meedroegen in de dood.

Creighton heeft volgens zijn eigen verklaring de K XVII persoonlijk opgeblazen op gezamenlijk bevel van Churchill en president Roosevelt en met noodzakelijke, moeizaam verkregen toestemming van koningin Wilhelmina. Nadat de K XVII was vernietigd, heeft Creighton volgens zijn verklaring de koningin persoonlijk verslag uitgebracht.

 

Slachtoffers

Onderzeeboot

Vermist tussen 14 en 21 december 1941 en vermoedelijk door een Japanse mijn tot zinken gebracht.
Laatst bekende plaats bij Tingga Eiland op ongeveer 03 ó 40 ’ NB - 104 ó 35 ’ OL Oostkust van Malakka


1 Ala, onbekend Onbekend Onbekend Matroos
2 Alderding, Antonie Johannes Amsterdam 30-05-1910 Sergeant Torpm.
3 Besançon, Henri Charles Den Helder 28-09-1906 Ltz 1
4 Blom, Christiaan Johannes Alkmaar 27-11-1917 Korporaal Monteur
5 Broeders, Pieter Cornelis Adrianus Epe 08-11-1915 Stoker Olieman
6 Broer, Willem Delft 09-05-1912 Korporaal Monteur
7 Coone, Josephus Dominicus Middelburg 30-04-1905 Sergeant Machinist
8 Daloegoe, J Onbekend 00-00-1897 Matroos I
9 Dreves, Christoffer Heinrich Anton Den Haag 29-07-1904 Sergeant Telgfst
10 Dussen van der, Gerrit Den Haag 09-04-1918 Matroos I
11 Feenstra, Alexander Bentheim 11-04-1908 Ltz II
12 Genet, Cornelis Maria Egmond aan Zee 15-08-1918 Matroos II
13 Groendijk, Andreas Christoffel Terschelling 05-09-1908 Korporaal Torpm.
14 Groenewold, Jan Stadskanaal 22-01-1917 Seiner Maat
15 Huygens, Ernô Bussum 27-02-1918 Ltz II
16 Kesteloo, Jan Jacobus Koudekerke 07-06-1899 Majoor Machinist
17 Koorn, Cornelis Pieter Hoogwoud 05-10-1906 Sergeant Machinist
18 Kramer de, Johan Nw Helvoet 19-12-1908 Sergeant Torpm.
19 Kruijs, Gerhard Rudolph Nw Helvoet 12-06-1913 Ltz II
20 Lepez, Charles Germain Tandjoeng Ennam 27-03-1918 Mil Olieman
21 Lisman, Jacobus Johannes Brunssum 29-12-1918 Matroos I
22 Maas van der, Lourens Cornelis Vlissingen 10-01-1909 Kwartiermeester
23 Mambo, J.Th.J Onbekend 00-00-1910 Korporaal Machinist
24 Meurer, Willem Magdalus Karel Den Haag 18-10-1903 Bootsman
25 Otten, Johannes Hendrikus Nijmegen 31-08-1919 Matroos I
26 Prinsen, Jan Amsterdam 15-06-1901 Majoor Monteur
27 Ribberink,Johannes Willem Maria Amersfoort 26-02-1919 Mil Matroos
28 Sairin, onbekend Onbekend 00-00-1912 Korporaal Kok
29 Saldi, onbekend Onbekend 00-00-1907 Matroos Stoker
30 Schoenmakers, Hendricus TheodorusAnthonius Maria Loon op Zand 16-05-1914 Off Msd II
31 Slamet, onbekend Onbekend 00-00-1907 Matroos I
32 Soekarta, onbekend Onbekend 00-00-1920 Matroos III
33 Soewitoadi, onbekend Onbekend 00-00-1904 Korporaal Machinist
34 Timp, Antonius Aloisius Amsterdam 29-07-1918 Korporaal Torpm.
35 Vlies van der, Jan Sliedrecht 29-03-1913 Stoker Olieman